Namaza durunca birden aklımıza işler, borçlar, unutulan şeyler hatta hiç istemediğimiz kötü düşünceler gelir. Bu, pek çok namaz kılanın yaşadığı ve Hz. Peygamber döneminde de sorulan bir durumdur.
Bu yazıda3 başlık · 3 dk okuma
Vesvese namazı bozar mı?
Hayır. İstemeden gelen düşünceler, kişi onlara göre davranmadıkça namazı bozmaz ve günah yazılmaz. Hz. Peygamber şöyle buyurmuştur: “Allah, ümmetimin içinden geçirdiği şeyleri, onları yapmadıkça veya söylemedikçe affetmiştir” (Buhârî, Itk, 6; Müslim, Îmân, 201). Bazı sahabiler içlerinden geçen kötü düşüncelerden şikâyet edince Resûlullah “Bu, imanın ta kendisidir” buyurmuştur; yani o düşünceden rahatsız olmak imanın işaretidir (Müslim, Îmân, 209).
Şeytanın namazdaki tuzakları
- Dikkati dağıtmak: “Namaz için ezan okununca şeytan… kaçar; ezan bitince gelir, kişi ile kalbi arasına girer ve ona ‘Şunu hatırla, bunu hatırla’ der; öyle ki kişi kaç rekât kıldığını bilemez” (Buhârî, Ezân, 4).
- Acele ettirmek: Namazı bir an önce bitirme telaşı vermek.
- Şüphe düşürmek: “Abdestim bozuldu mu, niyetim oldu mu, kaç rekât kıldım?” gibi.
- Ertelemek: “Birazdan kılarsın” diyerek namazı vakit sonuna itmek.
- Umutsuzluğa düşürmek: “Böyle dağınık namaz olmaz, hiç kılmasan daha iyi” demek. Bu en tehlikelisidir.
Ne yapmalı?
- Aldırmamak: Düşünceyle tartışmaya girmeden dikkati okunan ayete geri döndürmek.
- Allah’a sığınmak: Osman b. Ebi’l-Âs, şeytanın namazına ve kıraatine karıştığından şikâyet edince Hz. Peygamber “Bu, Hınzeb denilen bir şeytandır. Onu hissettiğinde Allah’a sığın ve soluna üç defa (hafifçe) tükür” buyurdu; Osman bunu yapınca Allah onu bu dertten kurtardı (Müslim, Selâm, 68). Namaz içinde bunu dudakları kıpırdatmadan kalben “Eûzü billâh” diyerek yapmak mümkündür.
- Anlamı düşünmek: Okunan dua ve surelerin anlamını bilmek, zihne bir “tutunma noktası” verir. Bkz. namazda huşu.
- Rekât şüphesinde kurala uymak: Şüphe ilk kez oluyorsa namaz yeniden kılınır; sık oluyorsa kanaat getirilen sayıya göre, kanaat yoksa az olana göre tamamlanır ve sehiv secdesi yapılır.
- Vesveseye kapı açmamak: Abdest ve niyet konusunda sürekli şüphe eden kimse, şüphelere itibar etmemelidir. “Ses işitmedikçe veya koku duymadıkça namazdan ayrılmasın” (Buhârî, Vudû, 4).
- Muavvizeteyni okumak: Felak ve Nâs sureleri vesveseden korunma için indirilmiştir. Bkz. Felak ve Nâs, vesveseden korunma duası.
Kaynaklar: A‘râf 7/200-201; Nâs 114/1-6; Buhârî, Ezân, 4; Vudû, 4; Itk, 6; Müslim, Îmân, 201, 209; Selâm, 68; Mesâcid, 88; Gazzâlî, İhyâ’, III (Acâibü’l-kalb); Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu, “Namazda vesvese” (kurul.diyanet.gov.tr).