مالك بن أنس
709, Medine 795, Medine
Mâlikî mezhebinin imamı, “Dârülhicre (Medine) imamı” Mâlik b. Enes (ö. 179/795); ilk hadis ve fıkıh derlemelerinden <em>el-Muvatta</em>’ın müellifidir.
Hayatı
93 (711-12) yılında Medine’de doğdu. Hayatını Medine’de geçirdi; hac dışında şehirden ayrılmadı. Rebîatü’r-Re’y, İbn Hürmüz, Nâfi‘ ve İbn Şihâb ez-Zührî gibi âlimlerden ders aldı.
Zorla alınan boşamanın geçersiz olduğuna dair fetvası, Abbâsî biatının zorla alındığı şeklinde yorumlanınca Medine valisi tarafından kırbaçlatıldı. Bu olay onun itibarını artırdı. 179 (795) yılında Medine’de vefat etti ve Bakî‘ kabristanına defnedildi.
İlmî şahsiyeti ve mücadelesi
İmam Mâlik, hadis rivayetinde son derece titizdi. Kur’an ve sünnetin yanında “Medine ehlinin ameli”ni delil kabul etmesi, Hz. Peygamber’in yaşadığı şehirde nesilden nesle aktarılan uygulamaya verdiği önemi gösterir. Maslahat-ı mürsele ve sedd-i zerâi‘ onun usulünün belirgin unsurlarıdır.
Derslerine büyük saygı ve vakarla girer, hadis okumadan önce gusül alıp güzel elbiselerini giyerdi. Bilmediği sorulara “Bilmiyorum” demekten çekinmezdi.
Eserleri
- el-Muvatta
Mirası
Mâlikî mezhebi Kuzey ve Batı Afrika’da, Endülüs’te ve Körfez’in bazı bölgelerinde yayıldı. Muvatta üzerine yüzlerce şerh yazılmıştır.
Künye
- Adı
- İmam Mâlik (Malik ibn Anas)
- Diğer adları
- Abū ʿAbd Allāh Mālik ibn Anas, Mālik b. Anas, Mālik b. Anas, al-Aṣbaḥī, al-Madanī, Mālik bin Anas bin Mālik bin Abī ʿĀmir bin ʿAmr bin Al-Ḥārith bin Ghaymān bin Khuthayn bin ʿAmr bin Al-Ḥārith al-Aṣbaḥī al-Madanī, Ebu Abdillah Mâlik bin Enes bin Mâlik bin Ebî Âmir el-Asbahi el-Yemenî, İmam Malik, İmam-ı Malik, Malik Bin Enes
- Doğum
- 709 · Medine
- Vefat
- 795 · Medine
- Alanı
- Muhaddis, Fakih, Âlim
İlim silsilesi
Hocaları
EvzaiEbü'z-ZinadYahya b. Said el-EnsariCafer-i SâdıkNafi b. AbdurrahmanNafiEyüp es-SahtiyaniHumeyd et-TavilRabi'a al-Ra'yA'isha bint Sa'd ibn Abi WaqqasAmir b. AbdullahZeyd b. EslemIbrahim ibn Abi 'AblaIbn HúrmuzʻAbd al-Raḥman ibn al-QāsimThawr ibn YazidMuhammad ibn Abd al-Rahman ibn NawfalHişam b. UrbeZühri
Talebeleri
VakidiMuhammed b. Hasan ŞeybaniEvzaiŞafiiAbdullah b. MübarekSüfyan es-SevriEbu NuaymKanebiVelid b. MüslimHammad b. ZaydAbdurrahman b. MehdiMus'ab al-ZubayriYahya b. Said-el-KattanYahya ibn Yahya at-TamimíMuhammad bin Isa al-TibaaSüfyan b. UyeyneYahya b. Yahya el-Leysiİbn UleyeEbu Cafer en-NüfeyliAl-Haytham ibn JamilAhmad ibn Nasr al-Khuza'iAhmad bin Abi Taybah al-DarimiMansur ibn Abi MuzahimAbd Allah ibn YusufHisham ibn Ubayd Allah al-Raziİsmâil bin Câ'fer el-Mûbarekİbnü'l-Kasımİbn VehbTayalisi
Eserleri
- el-Muvatta Oku
“Oku” bağlantıları, eserin serbestçe erişilebilen dijital metnine (Vikikaynak ve benzeri açık kütüphaneler) yönlendirir.
Kaynaklar ve ileri okuma
- TDV İslâm Ansiklopedisi maddesi
- Vikipedi (Türkçe): Mâlik bin Enes
- ويكيبيديا: مالك بن أنس
- Wikipedia (English): Malik ibn Anas
- Wikidata: Q312299 (künye bilgileri)
Biyografi kaynakları: TDV İslâm Ansiklopedisi, ilgili madde (“Mâlik b. Enes”); Kadî İyâz, Tertîbü’l-medârik.
Tarihler ve yer adları kaynaklarda farklılık gösterebilir. Hicrî yıllar yalnızca gün ve ay bilgisi kesin olan tarihler için verilmiştir.