مالك بن أنس
Doğum: 93 / 711-12, Medine Vefat: 179 / 795, Medine
Mâlikî mezhebinin imamı, “Dârülhicre (Medine) imamı” Mâlik b. Enes (ö. 179/795); ilk hadis ve fıkıh derlemelerinden el-Muvatta’ın müellifidir.
Ayrıntılı künye
- Adı
- İmam Mâlik (Malik ibn Anas)
- Arapça adı
- مالك بن أنس
- Diğer adları
- Abū ʿAbd Allāh Mālik ibn Anas, Mālik b. Anas, Mālik b. Anas, al-Aṣbaḥī, al-Madanī, Mālik bin Anas bin Mālik bin Abī ʿĀmir bin ʿAmr bin Al-Ḥārith bin Ghaymān bin Khuthayn bin ʿAmr bin Al-Ḥārith al-Aṣbaḥī al-Madanī, Ebu Abdillah Mâlik bin Enes bin Mâlik bin Ebî Âmir el-Asbahi el-Yemenî, İmam Malik, İmam-ı Malik, Malik Bin Enes, Imam Malik
- Doğum
- 711-12 (h. 93) · MedineWikidata’da 709 olarak geçer. Burada biyografi metnindeki (TDV İslâm Ansiklopedisi esaslı) tarih esas alınmıştır.
- Vefat
- 795 (h. 179) · Medine
- Alanı
- Muhaddis, Fakih, Âlim
Hayatı
93 (711-12) yılında Medine’de doğdu. Hayatını Medine’de geçirdi; hac dışında şehirden ayrılmadı. Rebîatü’r-Re’y, İbn Hürmüz, Nâfi‘ ve İbn Şihâb ez-Zührî gibi âlimlerden ders aldı.
Zorla alınan boşamanın geçersiz olduğuna dair fetvası, Abbâsî biatının zorla alındığı şeklinde yorumlanınca Medine valisi tarafından kırbaçlatıldı. Bu olay onun itibarını artırdı. 179 (795) yılında Medine’de vefat etti ve Bakî‘ kabristanına defnedildi.
İlmî şahsiyeti ve mücadelesi
İmam Mâlik, hadis rivayetinde son derece titizdi. Kur’an ve sünnetin yanında “Medine ehlinin ameli”ni delil kabul etmesi, Hz. Peygamber’in yaşadığı şehirde nesilden nesle aktarılan uygulamaya verdiği önemi gösterir. Maslahat-ı mürsele ve sedd-i zerâi‘ onun usulünün belirgin unsurlarıdır.
Derslerine büyük saygı ve vakarla girer, hadis okumadan önce gusül alıp güzel elbiselerini giyerdi. Bilmediği sorulara “Bilmiyorum” demekten çekinmezdi.
Eserleri
- el-Muvatta Dijital metin · Vikikaynak (Arapça)
“Dijital metin” bağlantıları eserin serbestçe erişilebilen kopyasına (hedef site ve dil belirtilerek) yönlendirir; yalnız tanınan açık kütüphanelere bağlantı verilir. Şerh, tercüme ve kişiye nispet edilen eserler editör listesinde ayrıca belirtilir.
Mirası
Mâlikî mezhebi Kuzey ve Batı Afrika’da, Endülüs’te ve Körfez’in bazı bölgelerinde yayıldı. Muvatta üzerine yüzlerce şerh yazılmıştır.
İlişkili şahsiyetler
Hocaları
EvzaiEbü'z-ZinadYahya b. Said el-EnsariCafer-i SâdıkNafi b. AbdurrahmanNafiʻAbd al-Raḥman ibn al-QāsimThawr ibn YazidMuhammad ibn Abd al-Rahman ibn NawfalHişam b. UrbeZühriIbn HúrmuzZeyd b. EslemIbrahim ibn Abi 'AblaEyüp es-SahtiyaniHumeyd et-TavilRabi'a al-Ra'yA'isha bint Sa'd ibn Abi WaqqasAmir b. Abdullah
Talebeleri
Muhammed b. Hasan ŞeybaniEvzaiŞafiiVakidiAbdullah b. MübarekAhmad ibn Nasr al-Khuza'iSüfyan es-SevriAhmad bin Abi Taybah al-DarimiMansur ibn Abi MuzahimAbd Allah ibn YusufHisham ibn Ubayd Allah al-Raziİsmâil bin Câ'fer el-Mûbarekİbnü'l-Kasımİbn VehbTayalisiİbn UleyeSüfyan b. UyeyneYahya b. Yahya el-LeysiEbu NuaymKanebiVelid b. MüslimHammad b. ZaydAbdurrahman b. MehdiMus'ab al-ZubayriYahya b. Said-el-KattanYahya ibn Yahya at-TamimíMuhammad bin Isa al-TibaaEbu Cafer en-NüfeyliAl-Haytham ibn Jamil
Hoca ve talebe bilgileri Wikidata kayıtlarından alınır ve kişi kimliğiyle (isim benzerliğiyle değil) eşleştirilir; editörce ayrıca doğrulanmamıştır.
Aynı dönemde yaşamış muhaddisler
Hayatları 711–795 yılları arasında kesişenler (kayıtlı doğum ve vefat yıllarına göre).
Kaynaklar
- TDV İslâm Ansiklopedisi maddesi
- Vikipedi (Türkçe): Mâlik bin Enes
- ويكيبيديا: مالك بن أنس
- Wikipedia (English): Malik ibn Anas
- Wikidata: Q312299 (künye bilgileri)
Biyografi (editör metni) kaynakları: TDV İslâm Ansiklopedisi, ilgili madde (“Mâlik b. Enes”); Kadî İyâz, Tertîbü’l-medârik.
Künye bilgileri Wikidata’dan alınır ve düzenli olarak yenilenir; editörce hazırlanan biyografi metni ve tarihleri bu yenilemeyle değişmez. Kaynaklar arasında farklı tarihler varsa künyede ayrıca belirtilir. Hicrî yıllar yalnızca biyografide verildiğinde ya da gün ve ay bilgisi kesin olduğunda gösterilir.