Kutsal Emanetler (Emânât-ı Mukaddese veya Mukaddes Emanetler), Hz. Peygamber’e, onun ailesine ve sahabeye ait olduğu kabul edilen eşyalar ile Kâbe ve Mescid-i Nebevî’ye ait parçalardan oluşan koleksiyondur. İstanbul’daki Topkapı Sarayı Müzesi’nde, Has Oda veya Hırka-i Saadet Dairesi olarak bilinen bölümde sergilenir.
Bu yazıda4 başlık · 3 dk okuma
İstanbul’a gelişi
Emanetlerin önemli bir kısmı, 1517’de Yavuz Sultan Selim’in Mısır’ı fethetmesinin ardından hilafetin Osmanlılara geçmesiyle Kahire’den İstanbul’a getirilmiştir. Sonraki yüzyıllarda Mekke ve Medine’den gönderilen parçalarla koleksiyon genişlemiştir. Emanetler sarayda özel bir saygıyla korunmuş, padişahlar Ramazan’ın on beşinde “Hırka-i Saadet ziyareti” düzenlemiştir.
Emanetlerin bulunduğu dairede, getirildikleri tarihten bu yana Kur’an okunması geleneği sürdürülmüştür. Günümüzde de ziyaret saatlerinde hafızlar tarafından Kur’an tilaveti yapılmaktadır.
Başlıca emanetler
- Hırka-i Saadet: Hz. Peygamber’in, Kâ‘b b. Züheyr’e “Kasîde-i Bürde”yi okuduğunda hediye ettiği rivayet edilen hırka. Özel bir altın sandık içinde muhafaza edilir.
- Sancak-ı Şerif: Hz. Peygamber’e ait olduğu kabul edilen sancak; Osmanlı döneminde büyük seferlerde ordunun önünde taşınmıştır.
- Sakal-ı Şerif: Hz. Peygamber’e ait olduğu kabul edilen sakal telleri.
- Dendân-ı Saadet: Uhud Savaşı’nda kırılan dişinden bir parça olduğu rivayet edilir.
- Kadem-i Şerif: Hz. Peygamber’in ayak izinin bulunduğu kabul edilen taş.
- Mühr-i Saadet: Hz. Peygamber’in mektuplarında kullandığı mühür.
- Nâme-i Saadet: Hz. Peygamber’in Mukavkıs’a yazdığı mektup.
- Kılıçlar: Hz. Peygamber’e ve Hz. Ebû Bekir, Hz. Ömer, Hz. Osman, Hz. Ali, Hâlid b. Velîd gibi sahabilere nispet edilen kılıçlar.
- Kâbe’ye ait eşyalar: Kâbe kapısının anahtarları ve kilitleri, Hacerülesved’in muhafazası, altın oluk (Mîzâb-ı Rahmet) parçaları.
Hırka-i Şerif Camii
İstanbul Fatih’teki Hırka-i Şerif Camii’nde, Hz. Peygamber’in Yemenli sahabi Veysel Karanî’ye hediye ettiği rivayet edilen ikinci bir hırka bulunur. Bu hırka, Ramazan ayı boyunca ziyarete açılır. Camiye ait bilgiler için İstanbul camileri rehberimize bakabilirsiniz.
Ziyaret
Kutsal Emanetler Dairesi, Topkapı Sarayı Müzesi’nin ziyaret saatleri içinde gezilebilir. Ziyaret sırasında sessiz olunması, fotoğraf çekme kurallarına uyulması ve dairede okunan Kur’an’a saygı gösterilmesi gerekir. Güncel ziyaret saatleri ve ücretler için Topkapı Sarayı Müzesi’nin resmî internet sitesine bakınız.
Kaynaklar: TDV İslâm Ansiklopedisi, “Emânât-ı Mukaddese”, “Hırka-i Saadet” ve “Sancak-ı Şerif” maddeleri; Hilmi Aydın, Kutsal Emanetler (Topkapı Sarayı Müzesi yayınları); T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Topkapı Sarayı Müzesi tanıtımı.
