شمس الأئمة السرخسي
1009, Serahs 1090, Özgön İlçesi
Hapiste öğrencilerine ezberden yazdırdığı otuz ciltlik <em>el-Mebsût</em>’uyla Hanefî fıkhının en büyük şerhini veren fakih (ö. 483/1090 civarı).
Hayatı
Horasan’ın Serahs şehrinde doğdu. Buhara’da Şemsüleimme el-Halvânî’den ders aldı. Karahanlı hükümdarına yaptığı bir nasihat ya da verdiği bir fetva sebebiyle Özkent’te bir kuyuya hapsedildi. Yaklaşık on beş yıl süren hapsi sırasında kuyunun başında toplanan talebelerine eserlerini ezberden yazdırdı. Serbest kaldıktan sonra Fergana’ya gitti ve 483 (1090) yılı civarında vefat etti.
İlmî şahsiyeti ve mücadelesi
el-Mebsût, İmam Muhammed’in eserlerinin özeti olan el-Kâfî’nin şerhidir; meseleleri delilleriyle ve diğer mezheplerin görüşleriyle karşılaştırarak tartışır. Usûl’ü ise Hanefî fıkıh usulünün temel kaynağıdır.
Eserleri
- el-Mebsût
- Usûlü’s-Serahsî
- Şerhu’s-Siyeri’l-kebîr
Mirası
Serahsî’nin hapisteki telif hikâyesi, ilme bağlılığın ve sabrın sembolü olarak anlatılır.
Künye
- Adı
- Şemsüleimme es-Serahsî (Sarakhsi)
- Diğer adları
- Al-Sarakhsi, Muhammad b. Ahmad b. Abi Sahl Abu Bakr al-Sarakhsi, Muhammad ibn Ahmad al-Sarakhsi
- Doğum
- 1009 · Serahs
- Vefat
- 1090 · Özgön İlçesi
- Mezhep / ekol
- Ehl-i sünnet
- Alanı
- Fakih, Âlim
Kaynaklar ve ileri okuma
- TDV İslâm Ansiklopedisi maddesi
- Vikipedi (Türkçe): Muhammed es-Serahsî
- ويكيبيديا: شمس الأئمة السرخسي
- Wikipedia (English): Al-Sarakhsi
- Wikidata: Q579171 (künye bilgileri)
Biyografi kaynakları: TDV İslâm Ansiklopedisi, ilgili madde (“Serahsî, Muhammed b. Ahmed”).
Tarihler ve yer adları kaynaklarda farklılık gösterebilir. Hicrî yıllar yalnızca gün ve ay bilgisi kesin olan tarihler için verilmiştir.