عبد الله بن عباس
Doğum: yak. 610, Mekke Vefat: 68 / 687-88, Taif
“Tercümânü’l-Kur’ân” ve “Hibrü’l-ümme” (ümmetin âlimi) unvanlarıyla anılan, tefsir ilminin öncüsü sahabi (ö. 68/687-88).
Ayrıntılı künye
- Adı
- Abdullah b. Abbâs (Abd Allah ibn Abbas)
- Arapça adı
- عبد الله بن عباس
- Diğer adları
- 'Abd Allah ibn al'-Abbas, `Abdullah ibn `Abbas, Abdallah ibn Abbas, Ibn Abbas, Abdullah bin abbas, Abdullah Bin Abbas, İbn-i Abbâs
- Doğum
- yak. 610 · Mekke
- Vefat
- 687-88 (h. 68) · Taif
- Alanı
- Sahabe, Muhaddis, Müfessir, Fakih, Âlim, Tarihçi
Hayatı
Hicretten yaklaşık üç yıl önce, Şi‘b-i Ebû Tâlib boykotu sırasında doğdu. Hz. Peygamber’in amcası Abbâs’ın oğludur. Hz. Peygamber vefat ettiğinde henüz on üç yaşlarındaydı. Hz. Peygamber onun için “Allah’ım, onu dinde fakih kıl ve ona te’vili öğret” diye dua etti.
İslam’a hizmetleri
Hz. Peygamber’in vefatından sonra büyük sahabilerin kapısında bekleyerek hadis ve bilgi topladı. Hz. Ömer genç yaşına rağmen onu büyük sahabilerin meclisine alırdı. Mekke’de kurduğu ilim halkasında Mücâhid, İkrime, Saîd b. Cübeyr ve Atâ b. Ebû Rebâh gibi tâbiîn âlimleri yetişti; Mekke tefsir ekolü onun etrafında şekillendi.
Eserleri
- Tefsir rivayetleri sonraki eserlerde derlenmiştir; Tenvîrü’l-mikbâs adıyla bilinen derlemenin ona nispeti zayıftır.
“Dijital metin” bağlantıları eserin serbestçe erişilebilen kopyasına (hedef site ve dil belirtilerek) yönlendirir; yalnız tanınan açık kütüphanelere bağlantı verilir. Şerh, tercüme ve kişiye nispet edilen eserler editör listesinde ayrıca belirtilir.
Mirası
68 (687-88) yılında Tâif’te vefat etti. Tefsir ilminin kurucu şahsiyetlerindendir.
İlişkili şahsiyetler
Hocaları
Talebeleri
Vehb b. Münebbihİbn SirinEnes b. MalikMücahid b. CebrAta b. Ebu RebahKasım b. Muhammed b. Ebu BekirNâfi' bin EzrakTavus b. KeysanBukayr ibn al-Àkhnas al-Sadussí
Hoca ve talebe bilgileri Wikidata kayıtlarından alınır ve kişi kimliğiyle (isim benzerliğiyle değil) eşleştirilir; editörce ayrıca doğrulanmamıştır.
Yakın yüzyıllardan sahabiler
Doğum ve vefat yılı birlikte kayıtlı olmadığından yüzyıla göre (±1 yüzyıl) seçildi; aynı dönemde yaşadıkları anlamına gelmez.
Kaynaklar
- TDV İslâm Ansiklopedisi maddesi
- Vikipedi (Türkçe): Abdullah bin Abbas
- ويكيبيديا: عبد الله بن عباس
- Wikipedia (English): Ibn Abbas
- Wikidata: Q423600 (künye bilgileri)
Biyografi (editör metni) kaynakları: TDV İslâm Ansiklopedisi, ilgili madde (“Abdullah b. Abbas”).
Künye bilgileri Wikidata’dan alınır ve düzenli olarak yenilenir; editörce hazırlanan biyografi metni ve tarihleri bu yenilemeyle değişmez. Kaynaklar arasında farklı tarihler varsa künyede ayrıca belirtilir. Hicrî yıllar yalnızca biyografide verildiğinde ya da gün ve ay bilgisi kesin olduğunda gösterilir.