عمر بن الخطاب
586, Mekke 644, Medine
Adaletiyle tanınan ikinci halife, “Fârûk” (hak ile bâtılı ayıran) unvanlı sahabi Ömer b. Hattâb (ö. 23/644).
Hayatı
Yaklaşık 584 yılında Mekke’de doğdu. Kureyş’in okuma yazma bilen az sayıdaki kişisinden biriydi ve kabilesinin elçisiydi. Başlangıçta İslam’a karşı sert bir tutum takındı; peygamberliğin altıncı yılında kız kardeşinin evinde okunan Tâhâ suresinin ilk ayetlerinden etkilenerek Müslüman oldu. Onun Müslüman olmasıyla Müslümanlar Kâbe’de açıkça namaz kılmaya başladı.
Mücadelesi ve hizmetleri
13 (634) yılında Hz. Ebû Bekir’in vasiyetiyle halife oldu. On yıllık hilafeti döneminde Irak, Suriye, Kudüs, Mısır ve İran fethedildi. Kudüs’ü teslim almaya bizzat gitti ve şehir halkına can, mal ve ibadet güvencesi veren bir eman verdi. Divan teşkilatını kurdu, hicri takvimi başlattı, kadılıklar oluşturdu, yeni şehirler (Basra, Kûfe) kurdu ve devlet hazinesini düzenledi. Gece halkın arasında dolaşarak ihtiyaç sahiplerini bizzat gözetmesi meşhurdur.
Mirası
23 (644) yılında sabah namazını kıldırırken Ebû Lü’lüe Fîrûz tarafından hançerlendi ve birkaç gün sonra şehit oldu; Hz. Peygamber ile Hz. Ebû Bekir’in yanına defnedildi. Adalet anlayışı Müslüman devlet geleneğinde ölçü kabul edildi.
Künye
- Adı
- Hz. Ömer (Umar ibn Al-Khattāb)
- Diğer adları
- Omar, Leader of the Faithful, 'Umar ibn al-Khaṭṭâb, 'Umar ibn al-Khaṭṭâb ibn Nufayl ibn 'Abdul-'Uzza ibn Riyâḥ ibn 'Abdullah ibn Qurut ibn Razâh ibn 'Adiyy ibn Ka'b ibn Lu'ayy ibn Ghâlib al-Qurashi al-'Adawi, Farooq the Great, Omar ibn al-Khattab, Ömer bin Hattâb
- Doğum
- 586 · Mekke
- Vefat
- 644 · Medine
- Görevleri
- Dört Halife
- Alanı
- Sahabe, Hükümdar, Âlim, Devlet adamı
Kaynaklar ve ileri okuma
- TDV İslâm Ansiklopedisi maddesi
- Vikipedi (Türkçe): Ömer
- ويكيبيديا: عمر بن الخطاب
- Wikipedia (English): Umar
- Wikidata: Q8467 (künye bilgileri)
Biyografi kaynakları: TDV İslâm Ansiklopedisi, ilgili madde (“Ömer”); Şiblî Nu‘mânî, Hz. Ömer ve Devlet İdaresi.
Tarihler ve yer adları kaynaklarda farklılık gösterebilir. Hicrî yıllar yalnızca gün ve ay bilgisi kesin olan tarihler için verilmiştir.