محمد أفندي البركوي
928 / 1522, Balıkesir 1573, İzmir
Halk arasında “Birgivî Risalesi” olarak bilinen <em>Vasiyetnâme</em> ve <em>et-Tarîkatü’l-Muhammediyye</em>’nin müellifi Osmanlı âlimi Mehmed Efendi (ö. 981/1573).
Hayatı
929 (1523) yılında Balıkesir’de doğdu. İstanbul’da tahsil gördü, Kadıasker Abdurrahman Efendi’den ders aldı. Bir süre Edirne’de kassamlık yaptıktan sonra görevden ayrılarak tasavvufa yöneldi. Sultan II. Selim’in hocası Atâullah Efendi’nin yaptırdığı Birgi medresesine müderris oldu. 981 (1573) yılında vebadan vefat etti.
İlmî şahsiyeti ve mücadelesi
Birgivî, sünnete sıkı bağlılığı savundu; dönemindeki bid‘at olarak gördüğü uygulamaları, özellikle para vakıflarını ve Kur’an okuma karşılığında ücret alınmasını eleştirdi. Para vakıfları konusunda Şeyhülislam Ebussuûd Efendi ile ilmî bir tartışma yaşadı.
Eserleri
- et-Tarîkatü’l-Muhammediyye
- Vasiyetnâme (Birgivî Risalesi)
- İzhârü’l-esrâr ve el-Avâmil (nahiv)
- Cilâü’l-kulûb
Mirası
Vasiyetnâme Osmanlı mahalle mekteplerinde asırlarca ilmihal olarak okutuldu; nahiv kitapları hâlâ medreselerde okutulmaktadır.
Künye
- Adı
- İmam Birgivî (Imam Birgivi)
- Diğer adları
- Mehmed Birgivî, Mehmed Efendi Birgivî, Muhammad Birgivi, Muḥammad ibn Bīr ʿAlī al-Birkawī
- Doğum
- 27 Mart 1522 (h. 928) · Balıkesir
- Vefat
- 1573 · İzmir
- Alanı
- Fakih, Âlim
Kaynaklar ve ileri okuma
- TDV İslâm Ansiklopedisi maddesi
- Vikipedi (Türkçe): İmam Birgivî
- ويكيبيديا: محمد أفندي البركوي
- Wikipedia (English): Muhammad Birgivi
- Wikidata: Q167660 (künye bilgileri)
Biyografi kaynakları: TDV İslâm Ansiklopedisi, ilgili madde (“Birgivî”).
Tarihler ve yer adları kaynaklarda farklılık gösterebilir. Hicrî yıllar yalnızca gün ve ay bilgisi kesin olan tarihler için verilmiştir.